Επικοινωνία: Μια μορφή καλών ορίων

Μιλάμε πολύ συχνά για όρια και σκεφτόμαστε πώς θα τα διδάξουμε στα παιδιά μας ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν στο ευρύτερο σύνολο άνετα και βάσει κανόνων. Πράγματι, είναι σημαντικός ο ρόλος μας καθώς έχουμε επωμιστεί το να τους κληροδοτήσουμε μια προίκα. Και σίγουρα δεν εννοούμε την νυφο-προίκα, αλλά την προσωπικότητά τους, την οποία κουβαλούν πάντα και παντού μαζί τους. Για να είναι μια καλή προίκα για τα παιδιά μας και όχι κάτι που θα μας το «γυρίσουν» πίσω το πρώτο βήμα που έχουμε να κάνουμε είναι να τα βοηθήσουμε να «κόψουν τον ομφάλιο λώρο» τους από εμάς και αυτό γίνεται αν τα ωθήσουμε στην ανάπτυξη καλών κοινωνικών σχέσεων.

Αρχίζουμε, λοιπόν, με το πώς τα παιδιά μπορούν να χτίσουν μια καλή σχέση με τα αδέλφια και με τους φίλους.

Η στάση μας στην συνδιαλλαγή των παιδιών μας μεταξύ τους είναι καλό να περιέχει κάτι από τα παρακάτω "μυστικά":

• Ας μην παρεμβαίνουμε στους καυγάδες τους, είναι καλή ευκαιρία να βρουν τρόπους να επιλύουν τις συγκρούσεις τους.

• Ο τσακωμός των παιδιών τα εκπαιδεύει όχι μόνο για επίλυση προβλημάτων και χειρισμό των συναισθημάτων. Έτσι, μαθαίνουν πότε να θυμώνουν, πότε να παρεξηγούνται ή νέους τρόπους να εκφράζονται.

• Αν επεμβαίνουμε, τότε τα παιδιά συνηθίζουν να έχουν ακροατήριο και επιδιώκουν μπροστά σε τρίτους να κάνουν φασαρίες ώστε να τραβήξουν την προσοχή.

• Ας μην τα συγκρίνουμε μεταξύ τους, ούτε να επικαλούμαστε τη σειρά γέννησης (εσύ που είσαι ο μεγαλύτερος ...).

• Το να δοθεί έπαινος για την συνεργατικότητά τους, είναι μια καλή αρχή, αλλά στην πορεία το μειώνουμε ώστε να θεωρηθεί η καλή σχέση τους κάτι το απολύτως φυσιολογικό.

• Μια καλή λύση είναι οι «Κανόνες Οικογένειας» στους οποίους αναγράφονται λεπτομερώς οι πράξεις και οι εκφράσεις που η συγκεκριμένη οικογένεια δεν αποδέχεται. Επίσης, είναι οι «νόμοι» του σπιτιού και βοηθούν τα παιδιά μας να τους τηρούν. Είναι καλό να γραφτούν σε ένα μεγάλο χαρτόνι με τη συνεργασία των παιδιών μας και να αναρτηθεί σε περίοπτο σημείο μέσα στο σπίτι.

• Το να αφιερώσουμε λίγο χρόνο στο κάθε παιδί χωριστά ώστε να ακούσουμε παράπονα και να το γνωρίσουμε λίγο παραπάνω είναι μια πολύ βοηθητική διαδικασία.

• Τέλος, δώστε χρόνο μετά τον καυγά να εκφράσουν τα αρνητικά τους συναισθήματα και να πουν τα παράπονά τους ενώπιον όλων ώστε στη στιγμή να λυθούν οι παρεξηγήσεις.

Ας τονίσουμε ότι τα αδέλφια με μικρή διαφορά ηλικίας είναι εκείνα που έχουν τους περισσότερους καυγάδες καθώς βρίσκονται σε κοντινά αναπτυξιακά στάδια με πανομοιότυπες ανάγκες και διεκδικήσεις.

Η διαφορά των 12 μηνών είναι ιδανική για μείωση καυγάδων ή έπειτα των 6 χρόνων. Δεδομένου ότι τα περισσότερα παιδιά βρίσκονται στην ενδιάμεση χρονολογική διαφορά το μόνο που μπορούμε να τηρήσουμε ευλαβικά είναι το να μην επιλύουμε εμείς τις διαφορές τους. Ας μπούμε να λύσουμε έναν τσακωμό στην περίπτωση που υπάρχει κίνδυνος σωματικής ακεραιότητας ή μεγάλη προφορική προσβολή. Στις περιπτώσεις αυτές θέτουμε και συνέπειες για τις πράξεις.

Ας πούμε δυο λόγια για την αδελφική σχέση. Τα παιδιά συνδιαλέγονται με τα αδέλφια μιμούμενα αυτό που βλέπουν στο γονεϊκό ζευγάρι. Με άλλα λόγια, ανάλογα τους τσακωμούς των γονέων στους οποίους είναι μάρτυρας το παιδί, θα συνδιαλλαγεί και το ίδιο. Έτσι, αν ακούει προσβολές, βρισιές, σωματική «καταπάτηση» θα αναπαράγει τον ίδιο τρόπο επικοινωνίας στην αδελφική αλλά και τη φιλική σχέση. Και όταν μεγαλώσει και στην ερωτική σχέση του. Συμπεραίνουμε, πως για να έχει το παιδί καλά όρια και καλή επικοινωνία, είναι σημαντικό να έχουμε εμείς οι γονείς πρώτοι καλή επικοινωνία και όρια στη σχέση μας με τον σύντροφο.

Τι σημαίνει καλή επικοινωνία και πώς συνδέεται με τη φιλία και την αδελφική σχέση;

Η Επικοινωνία:

• πολλές φορές ταυτίζεται με τον διάλογο και τη συζήτηση. Δεν είναι μόνο αυτό όμως.

• Ο διάλογος είναι ένα μόνο από τους τρόπους συναλλαγής με το περιβάλλον.

• Όπως και η ανταλλαγή υλικών αγαθών. Η πραγματική επικοινωνία είναι στο κατά πόσο νιώθουμε το ΠΑΡΕ- ΔΩΣΕ σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας. Το «θέλω» με το «πρέπει» κατά πόσο κατέχουν κάποιο μέρος στη ζωή μας.

Ας μην ξεχνάμε ότι και τα δύο έχουν παγίδες:

Το πρέπει είναι ό,τι περιμένουν οι άλλοι από εμάς και το θέλω ό,τι περιμένω εγώ από τους άλλους.

Η καλή επικοινωνία, λοιπόν, ξεκινάει από εμάς και τον σύντροφό μας και περνάει στα παιδιά μας και στον δικό τους τρόπο συνδιαλλαγής με τις κοινωνικές του συναναστροφές.

Εξελικτικά στοιχεία:

Τα παιδιά της σχολικής ηλικίας είναι πλέον ικανά για νέες καταστάσεις και κοινωνικοποίηση.

• Έχουν αποβάλλει τον εγωκεντρικό λόγο και μπορούν πλέον να συνομιλούν παίρνοντας υπ΄όψιν την άποψη του άλλου.

• Κάνουν ομόφυλες παρέες και μοιράζονται τα πρώτα μυστικά.

• Δημιουργούνται τα πρώτα σκιρτήματα και είναι έτοιμα τα παιδιά να περάσουν στην σεξουαλική αφύπνιση της εφηβείας.

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΦΙΛΙΑ:

• Κοινωνικές δεξιότητες: όπως η επικοινωνία και συνεργασία προωθούνται από τη ΓΕΙΤΝΙΑΣΗ καθώς τα παιδιά σε αυτήν την ηλικία κρατούν πιο εύκολα τις φιλίες που μπορούν να συναντήσουν εύκολα, όπως στην γειτονιά. Την ΟΜΟΙΟΤΗΤΑ καθώς παιδιά που έχουν κοινές αντιλήψεις, όπως την διάθεση προς το σχολείο ή όχι κάνουν καλή παρέα. Οι ΚΟΙΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ καθώς βρίσκουν να κάνουν πράγματα μαζί είτε είναι ετερόφυλη είτε ομόφυλη η φιλία. Η ΣΑΦΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ώστε να μπορούν να συνεννοηθούν και να ΑΝΤΑΛΛΑΞΟΥΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ. Η ΕΠΙΛΥΣΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΝ ώστε μπορούν πλέον να διαχειρίζονται τις συγκρούσεις και να διατηρούν τις φιλίες. Η ΑΜΟΙΒΑΙΟΤΗΤΑ όπως όταν το ένα παιδί είναι στεναχωρημένο είναι και το άλλο, εμπλουτίζει τα συναισθήματα των παιδιών.

• (συνέχεια ΦΙΛΙΑΣ σε επόμενο άρθρο).